De energietransitie is ook binnen warehouses en productieomgevingen volop zichtbaar. Dieseltrucks verdwijnen langzaam uit beeld, loodzuurbatterijen worden vervangen door lithium-ion en steeds meer organisaties onderzoeken alternatieven zoals waterstof.
Op papier lijkt de richting duidelijk. Elektrificatie neemt toe en nieuwe technologieën worden steeds beter beschikbaar. Toch merk ik tijdens gesprekken met organisaties dat de praktijk vaak aanzienlijk complexer is dan de discussies die hierover worden gevoerd.
De infrastructuur is minstens zo belangrijk
Veel aandacht gaat bijvoorbeeld uit naar de keuze tussen verschillende typen energiebronnen, terwijl de achterliggende infrastructuur minstens zo belangrijk is. Een organisatie kan besluiten om volledig over te stappen op lithium-ion, maar beschikt vervolgens niet over voldoende netcapaciteit om alle trucks tegelijkertijd te laden. In andere situaties blijkt de bestaande werkwijze met loodzuurbatterijen operationeel nog steeds uitstekend te functioneren, waardoor de businesscase minder vanzelfsprekend wordt dan vooraf werd gedacht.
Lithium-ion is niet één technologie
Ook binnen lithium-ion bestaan grote verschillen die in de praktijk relatief weinig aandacht krijgen. Veel organisaties vergelijken vooral aanschafprijzen, terwijl de samenstelling van de batterij minstens zo bepalend kan zijn voor prestaties, veiligheid en levensduur. Verschillende batterijchemieën zijn ontwikkeld voor verschillende toepassingen en reageren anders op intensief gebruik, snelladen, temperatuurwisselingen en het aantal laadcycli.
Wat mij daarbij opvalt, is dat de markt vaak spreekt over lithium-ion alsof het één technologie betreft, terwijl de onderliggende verschillen aanzienlijk kunnen zijn. Twee batterijen kunnen er aan de buitenkant vrijwel identiek uitzien, maar intern volledig anders zijn opgebouwd.
Het kip-en-ei-vraagstuk van waterstof
Hetzelfde zie je bij waterstof.
Iedere paar jaar wordt waterstof opnieuw genoemd als veelbelovende oplossing voor intern transport. Technisch gezien is daar veel voor te zeggen. Snel tanken, geen lange laadtijden en een inzetbaarheid die goed aansluit bij intensieve meerploegendiensten.
Toch zien we waterstof nog nauwelijks terug binnen de logistieke sector.
Dat heeft meestal weinig te maken met de trucks zelf.
De grootste uitdaging zit vaak in de beschikbaarheid van de brandstof en de infrastructuur daaromheen. Zonder voldoende gebruikers ontstaat er weinig aanleiding om nieuwe tankstations te bouwen. Zonder beschikbare tankstations kiezen organisaties vervolgens niet voor waterstofmaterieel. Daardoor ontstaat een klassiek kip-en-ei-vraagstuk dat de ontwikkeling vertraagt.
Daarnaast spelen vergunningstrajecten, veiligheidsvraagstukken en investeringskosten een belangrijke rol. Daardoor blijft grootschalige toepassing voor veel organisaties voorlopig lastig, ondanks dat er verschillende succesvolle praktijkvoorbeelden bestaan.
De juiste oplossing voor een specifieke situatie
Juist daarom zie ik dat de energietransitie binnen intern transport zelden draait om één technologie die alle andere vervangt. Veel vaker gaat het om het vinden van de juiste oplossing voor een specifieke situatie.
Een organisatie met één ploegendienst en voldoende netcapaciteit maakt vaak andere keuzes dan een operatie die 24 uur per dag draait. Een distributiecentrum stelt andere eisen dan een productieomgeving. En een vloot die tien jaar mee moet gaan vraagt om andere afwegingen dan een investering met een veel kortere horizon.
De discussie gaat daarom niet alleen over batterijen, waterstof of laadinfra. Uiteindelijk gaat het over de vraag welke energievoorziening het beste aansluit bij de operatie, de infrastructuur en de toekomstplannen van een organisatie. Net als bij de aanschaf van nieuw materieel begint die keuze bij de operationele behoefte, niet bij de technologie.
En juist daarom blijkt de energietransitie in de praktijk vaak veel complexer dan de keuze tussen twee verschillende typen trucks.
Veelgestelde vragen
Is lithium-ion altijd de beste keuze voor heftrucks?
Nee. Lithium-ion biedt veel voordelen, maar de businesscase hangt af van de operatie, de netcapaciteit en het gebruiksprofiel. In sommige situaties functioneert loodzuur operationeel nog uitstekend, en binnen lithium-ion bestaan bovendien grote verschillen tussen batterijchemieën.
Waarom wordt waterstof nog weinig gebruikt voor intern transport?
De grootste drempel is niet de techniek van de trucks, maar de beschikbaarheid van brandstof en infrastructuur, naast vergunningstrajecten, veiligheidsvraagstukken en investeringskosten. Zonder gebruikers komen er geen tankstations, en zonder tankstations geen gebruikers.
Hoe kies je de juiste energiebron voor je vloot?
Begin bij de operatie: ploegendiensten, gebruiksprofielen, netcapaciteit en toekomstplannen. Combineer die operationele eisen met een financiële analyse over de volledige levensduur. De juiste keuze verschilt per situatie, want er is zelden één technologie die overal past.
Sjef Kerkvliet is oprichter van OctaFlow en heeft meer dan 15 jaar ervaring binnen intralogistiek, warehouse optimalisatie en intern transport. Vanuit zijn praktijkervaring helpt hij organisaties bij vraagstukken rondom goederenstromen, procesverbetering, magazijninrichting, automatisering en operationele efficiëntie.
Verder praten over jouw operatie?
Een logistiek of operationeel vraagstuk? OctaFlow denkt graag met je mee. Geen gedoe, gewoon een goed gesprek.
